انواع گسلها :

گسلها را مي توان بر اساس جهت جابجايي به چندين نوع تقسيم كرد . در گسلهاي سطحي مفهوم امتداد و شيب را مي توان بيان كرد و همچنين امتداد وشيب را اندازه گيري نمود . يك تقسيم بندي گسل ، گسلها را به دو دسته شيب لغز و امتداد لغز تقسيم مي كند : در گسلهاي شيب لغز ميزان جابجايي در طول شيب گسل اندازه گيري  مي شود اما در گسل هاي امتداد لغز جابجايي افقي و به موازات امتداد گسل است .

● گسلهاي شيب لغز : گسلهاي شيب لغز گسلهايي هستند كه جابجايي يا لغزش در آنها در جهت شيب رخ مي دهد . توجه داشته باشيد كه در نگاهي به جابجايي يك گسل نمي توان متوجه شد كه در حقيقت كدام سمت گسل يا اينكه هر دو سمت گسل حركت كرده است و تنها چيزي كه مي توان تشخيص داد جهت حركت است . براي سطوح گسل شيب دار ، بلوك بالايي گسل را فراديواره و بلوك پاييني گسل را فروديواره تعريف مي كنيم . ( مترجم : انواع گسلهاي شيب لغز بصورت زير بيان  مي شوند : )


○ گسلهاي نرمال : اين نوع گسل ها در نتيجه استرس كششي افقي در سنگهاي شكننده ايجاد مي گردند و در اين نوع گسل ها بلوك فرا ديواره نسبت به بلوك فروديواره به سمت پايين حركت كرده است .

 

هرست و گرابن :  بخاطر استرس كششي كه گسل هاي نرمال را ايجاد مي كند ، آنها اغلب بصورت يك سري  گسل ايجادمي گردند كه با گسل هاي همجوار جهت شيبشان مخالف مي باشد . در چنين مواردي بلوك هاي پايين افتاده را گرابن و بلوك هاي بالا رفته را هرست مي نامند . در مناطقيكه جديداً استرس كششي پوسته را تحت تاثير قرار داده است ، ممكن است گرابن از دره هاي ريفتي و بلوك هاي بالارونده و هورست از رشته كوه هاي باريك و كشيده شده ايجاد گردند .


دره ريفتي شرق آفريقا مثال منطقه اي است كه كشش قاره اي آنرا ايجاد كرده است . حوزه و سري ايالت هاي غرب آمريكا ( نوادا ، اوتا و ايداهو ) مناطقي هستند كه تحت تاثير نيروي كششي پوسته قرار گرفته اند . حوزه ها ، گرابن هاي طويل و توسعه يافته مي باشند و محدوده ها ( Ranges ) بلوك هاي هرست بالارونده مي باشند .

گسل هاي معكوس : گسل هايي مي باشند كه در نتيجه استرس هاي فشارشي افقي در سنگهاي شكننده فراديواره نسبت به فروديواره بسمت بالا حركت كرده است .


گسل تراستي : يكي از انواع بخصوص گسل معكوس مي باشد كه شيب اين گسل كمتر از 15 درجه است . گسلهاي تراستي مي توانند جابجايي قابل توجهي داشته باشند و اين جابجايي مي تواند به ميزان هزاران كيلومتر اندازه گيري شود  . اين نوع گسل درچينه هاي قديمي كه بر روي چينه هاي جديد قرار گرفته اند رخ مي دهد .


 گسل هاي امتداد لغز : گسل هايي مي باشند كه حركت گسل در طول جهتي افقي انجام مي گيرد . چنين گسلهايي نتيجه عمل استرس هاي برشي در پوسته مي باشند . گسل هاي امتداد لغز ، به دو نوع مختلف تقسيم مي شوند كه اساس اين تقسيم بندي جهت جابجايي است . براي شخص مشاهده كننده كه بر روي يكي از سطوح گسل ايستاده است اگر بلوگ روبرو بسمت چپ حركت كند مي گوييم گسل چپگرد امتداد لغز مي باشد و اگر بلوك بسمت راست حركت كند مي گوييم گسل راستگرد امتداد لغز  مي باشد . گسل معروف سان آندرياس در كاليفرنيا مثالي از يك گسل راستگرد انتداد لغز مي باشد . جابجايي كه روي گسل سان آندرياس اندازه گيري شده بيش از 600 كيلومتر مي باشد .

گسلهاي تغيير شكل يافته : كه گروه مهمي از گسل هاي امتداد لغز مي باشند . اين گسل ها در طول مرزهاي صفحاتي ايجاد مي گردند كه دو صفحه نسبت به هم بطور افقي لغزش پيدا كرده اند . اغلب انواع رايج گسلهاي تغيير شكل يافته ، جايي كه برآمدگي هاي اقيانوسي خميدگي پيدا مي كنند ايجاد مي گردند . توجه داشته باشيد كه گسل تغيير شگل يافته تنها بين دو قسمت برآمدگي ( پشته اقيانوسي ) ايجاد مي گردد . در خارج از منطقه ذكر شده هيچگونه حركتي انجام نمي شود . اين نواحي را مناطق گسيختگي گويند . گسل سان آندرياس در كاليفرنيا علاوه بر اينكه گسلي امتداد لغز مي باشد ، گسل تغيير شكل يافته اي نيز مي باشد .